Tài sản không có người thừa kế sẽ thuộc về ai?

Trong thực tế, không ít trường hợp một người qua đời nhưng không để lại di chúc và cũng không có người thừa kế. Khi đó, nhiều người đặt ra câu hỏi: tài sản không có người thừa kế sẽ thuộc về ai theo quy định pháp luật? Bài viết dưới đây tổng hợp và làm rõ quy định liên quan để bạn hiểu đúng và đầy đủ.

---

Tài sản không có người thừa kế là trường hợp nào?

Trước khi xác định tài sản sẽ thuộc về ai, cần hiểu rõ khi nào được coi là không có người thừa kế.

Không có người thừa kế theo di chúc

Tài sản được coi là không có người thừa kế theo di chúc trong các trường hợp:

• Di chúc không hợp pháp
• Người thừa kế chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người lập di chúc
• Cơ quan, tổ chức được chỉ định không còn tồn tại
• Người được chỉ định không có quyền hưởng hoặc từ chối nhận di sản
• Trong di chúc không chỉ định người thừa kế

Những trường hợp này làm cho di chúc không thể thực hiện trên thực tế.

Không có người thừa kế theo pháp luật

Ngoài ra, tài sản cũng được coi là không có người thừa kế nếu không có người hưởng theo pháp luật.

Cụ thể là:

• Không còn ai trong các hàng thừa kế
• Người thuộc hàng thừa kế không có quyền hưởng
• Người thừa kế bị truất quyền hoặc từ chối nhận di sản

Khi đó, di sản không có người nhận hợp pháp.

---

Tài sản không có người thừa kế sẽ được xử lý thế nào?

Sau khi xác định không có người thừa kế, việc xử lý tài sản được thực hiện theo quy định pháp luật.

Theo Điều 622 Bộ luật Dân sự 2015:

Trường hợp không có người thừa kế theo di chúc, theo pháp luật hoặc có nhưng không được quyền hưởng di sản, từ chối nhận di sản thì tài sản còn lại sau khi đã thực hiện nghĩa vụ về tài sản mà không có người nhận thừa kế thuộc về Nhà nước.

Như vậy, tài sản không có người nhận thừa kế sẽ thuộc về Nhà nước.

Tuy nhiên, cần lưu ý một điểm quan trọng: trước khi chuyển giao, tài sản phải được dùng để thực hiện các nghĩa vụ tài chính của người đã chết.

---

Thời điểm xác định người thừa kế

Để xác định có hay không người thừa kế, pháp luật cũng quy định rõ về điều kiện của người thừa kế.

Người thừa kế là cá nhân phải:

• Còn sống tại thời điểm mở thừa kế
• Hoặc sinh ra và còn sống sau thời điểm mở thừa kế nhưng đã thành thai trước khi người để lại di sản chết

Đối với cơ quan, tổ chức, phải tồn tại vào thời điểm mở thừa kế. Đây là căn cứ để xác định quyền hưởng di sản.

---

Không có tên trong di chúc có được hưởng thừa kế không?

Một vấn đề liên quan thường gặp là: nếu không có tên trong di chúc thì có được hưởng di sản hay không? Theo quy định tại Điều 644 Bộ luật Dân sự 2015, vẫn có một số trường hợp được hưởng thừa kế dù không được chỉ định.

Người thừa kế không phụ thuộc nội dung di chúc

Những người sau đây vẫn được hưởng một phần di sản:

• Con chưa thành niên
• Cha, mẹ, vợ, chồng
• Con đã thành niên nhưng không có khả năng lao động

Những người này được hưởng ít nhất bằng 2/3 suất của một người thừa kế theo pháp luật, nếu di sản được chia theo pháp luật.

Từ các quy định trên có thể khẳng định: tài sản không có người thừa kế sẽ thuộc về Nhà nước sau khi đã thực hiện xong các nghĩa vụ tài sản của người chết. Tuy nhiên, trước khi đi đến kết luận này, cần xác định đầy đủ các trường hợp có thể phát sinh người thừa kế. Đặc biệt, pháp luật vẫn bảo vệ một số đối tượng dù không có tên trong di chúc. Trong thực tế, việc xác định người thừa kế và quyền hưởng di sản có thể khá phức tạp. Nếu có vướng mắc, việc tham khảo ý kiến pháp lý sẽ giúp đảm bảo quyền lợi và tránh tranh chấp.

👉 Xem thêm: Lời dặn dò trước khi mất có được coi là di chúc?