Truất quyền thừa kế có được nhận tài sản không? Cập nhật quy định mới nhất về quyền hưởng di sản, các trường hợp ngoại lệ và cách xử lý tranh chấp.

Truất quyền thừa kế là vấn đề dễ phát sinh tranh chấp trong nhiều gia đình khi người để lại di sản muốn loại bỏ quyền hưởng tài sản của một người thân. Trên thực tế, không ít trường hợp con cái, vợ chồng hoặc người thân bị ghi trong di chúc là không được nhận tài sản. Tuy nhiên, bị truất quyền thừa kế chưa chắc đã mất hoàn toàn quyền hưởng di sản theo quy định pháp luật hiện hành.

Truất quyền thừa kế là gì?

Theo Bộ luật Dân sự 2015, người lập di chúc có quyền:

• Chỉ định người thừa kế
• Phân chia phần di sản cho từng người
• Truất quyền hưởng di sản của người thừa kế

Hiểu đơn giản, truất quyền thừa kế là việc người để lại tài sản chủ động không cho một cá nhân nào đó được hưởng phần tài sản sau khi họ qua đời.

Ví dụ:

• Cha truất quyền hưởng di sản của con
• Mẹ không để lại tài sản cho một người con
• Người lập di chúc loại bỏ quyền thừa kế của người thân

---

Khi nào việc truất quyền thừa kế hợp pháp?

Không phải mọi trường hợp ghi trong di chúc đều hợp pháp.

Việc truất quyền thừa kế chỉ hợp pháp khi:

• Người lập di chúc minh mẫn
• Không bị ép buộc
• Di chúc được lập đúng hình thức
• Nội dung không trái pháp luật
• Không vi phạm quyền hưởng di sản bắt buộc

Nếu di chúc vi phạm các điều kiện trên, phần nội dung truất quyền có thể bị vô hiệu.

Bạn có thể tham khảo thêm quy định tại Bộ Tư pháp.

---

Người bị truất quyền thừa kế có được nhận tài sản không?

Câu trả lời là có thể có.

Theo Bộ luật Dân sự 2015, một số người vẫn được nhận tài sản dù bị truất quyền thừa kế, bao gồm:

• Con chưa thành niên
• Cha mẹ của người chết
• Vợ hoặc chồng
• Con thành niên nhưng không có khả năng lao động

Đây được gọi là nhóm người thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc.

---

Trường hợp nào hoàn toàn không được hưởng di sản?

Một số người sẽ không được hưởng di sản nếu có hành vi:

• Cố ý giết người để chiếm tài sản
• Ngược đãi nghiêm trọng người để lại di sản
• Lừa dối trong việc lập di chúc
• Giả mạo di chúc
• Cưỡng ép người khác lập di chúc

Trong những trường hợp này, pháp luật có thể tước hoàn toàn quyền hưởng tài sản.

Bạn có thể tra cứu thêm tại Thư Viện Pháp Luật.

---

Có được khởi kiện khi bị truất quyền thừa kế không?

Nếu cho rằng việc truất quyền thừa kế là trái pháp luật, người liên quan có thể khởi kiện khi:

• Di chúc giả mạo
• Người lập di chúc không minh mẫn
• Có dấu hiệu ép buộc
• Quyền lợi hợp pháp bị xâm phạm

Tòa án sẽ xem xét tính hợp pháp của di chúc và quyền hưởng tài sản của các bên.

---

Hồ sơ khởi kiện tranh chấp truất quyền thừa kế gồm những gì?

Người khởi kiện cần chuẩn bị:

• Đơn khởi kiện
• Giấy chứng tử
• Di chúc
• Giấy tờ tài sản
• CCCD/CMND
• Giấy khai sinh
• Tài liệu chứng minh quan hệ gia đình

Chuẩn bị hồ sơ đầy đủ sẽ giúp quá trình giải quyết nhanh hơn.

---

Làm sao hạn chế tranh chấp truất quyền thừa kế?

Để tránh tranh chấp sau này, người để lại tài sản nên:

• Lập di chúc rõ ràng
• Công chứng di chúc
• Xác định đúng người hưởng tài sản
• Thông báo rõ cho các thành viên trong gia đình

Điều này giúp hạn chế rất nhiều tranh chấp liên quan đến truất quyền thừa kế.

---

Kết luận

Truất quyền thừa kế không đồng nghĩa với việc chắc chắn mất toàn bộ tài sản. Trong nhiều trường hợp, pháp luật vẫn bảo vệ quyền lợi của một số người thân nhất định. Nếu phát sinh tranh chấp, nên tìm hiểu kỹ quy định pháp luật hoặc tham khảo ý kiến luật sư để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình.

👉 Tham khảo thêm bài viết: Tài sản không có người thừa kế sẽ thuộc về ai?